خانه

معرفی مسجد

اخبار و اطلاع رسانی

ارسال سوال شرعی

تماس با ما

مسجد جامع کبود ایروان

مسجد جامع کبود ایروان مسجد جامع کبود ایروان همچون فیروزه ای در قلب شهر ایروان می درخشد و دلهای مومنین را به خود جلب می نماید. این مسجد توسط حسینعلی خان ایروانی ، والی ایروان حدود سال ۱۱۷۹ هجری قمری، مطابق با سال های 65 - 1764 میلادی بعنوان بزرگترین مسجد شهر بنا شده است. علت نامگذاری آن را میتوان شباهت ساختمان و ظاهر بنا به مسجد کبود تبریز و یا کاشی های مینایی رنگ آن دانست. مسجد کبود یکی از یادگارهای معماری باقی مانده از قرن هجدهم میلادی ایران در ارمنستان می باشد و مجموعه‌ زیبا و آکنده از هنر آن دوران به شمار می رود و هر روز بر اهمیت و ارزش آن افزوده می شود. طی قرون متمادی در شهر ايروان حدود ۷ یا ۸ مسجد و تعداد دیگری نیز بناهای اسلامي و مذهبي توسط مسلمانان احداث شده كه اكثر آنها به دليل شرايط ناشي از تغيير و تحولات سياسي و نظام های حاکم به خصوص در دوران حکومت استالین مورد بي‌توجهي و يا تخريب كامل قرار گرفته اند. در مسجد جامع کبود ایروان سه محراب وجود دارد که کتیبه های سنگی آنها هنر اصفهان است. شیوه معماری مسجد صفوی – قاجاری است. عكسها و تصاوير گردآوري شده از موزه تــاريخ شهــر ايروان و اداره آرشيو ارمنستان نشان مي دهد كه مسجد جامع ايروان تا سال ۱۳۳۰ هجري قمري همچنان فعال بوده و در آنجا طلاب به فراگيري علوم ديني و مسلمانان بـه انجام امور مذهبي مشغول بوده¬اند. اين مسجد در فاصله سالهاي ۱۹۰۷ تا ۱۹۱۰ ميلادي برابر با ۱۳۲۵ تا ۱۳۲۸ هجري قمری بازسازی شده و برخی بخشهای آن تعمیر گردیده است، لیکن بــا حاکم شدن نظام كمونيستی و رویکرد دين ستيزانه آن، مسجد مذکور نیز مورد بی مهری واقع شده و در نتیجه برخی از بخشهای آن به مرور زمان تخریب گردید. خوشبختانه مسجد کبود ایروان با تدابیر مقامات هنردوست و دوراندیش از گزند تخریب های دوره کمونیستی مصون ماند. آنها توانستند با تبدیل حجره های همجوار مسجد به موزه، آن را از گزند و تخریب در امان نگه دارند. در سال ۱۹۳۰ میلادی همزمان با صدور حکم تخریب مسجد با تلاش فراوان روشنفکران، شعرا و نویسندگان شهیر ارمنی مانند یغیشه چارِنتس، گِغام ساریان و دیگران جهت جلوگیری از اجرای حکم تخریب ، یک مشارکت مدنی ایجاد شد و پیشنهاد ایجاد «موزه تاریخ ایروان» در محل مسجد ارائه گردید و خوشبختانه مورد قبول واقع شد و بدین ترتیب از تخریب و نابودی مسجد جلوگیری به عمل آمد. مشخصات ساختمان مسجد کبود ایروان مسجد کبود ایروان از نمونه های با ارزش مساجد چهار ایوانی به ابعاد ۵/۶۶ در ۹۷ متر است و طبق کتیبه های موجود مسجد جامع بوده و در عین حال به عنوان مدرسه نیز از آن استفاده می شده است. مسجد داراي ۲۸ حجره مي باشد كه در هر طرف حياط ۱۴ حجره واقع شده است. شبستان و صحن اصلی مسجد با ابعاد ۵۴ در ۱۸ متر با گنبد بزرگ و متناسب آن دارای کاشی های بسیار زیبا به رنگ فیروزه ای است که در محور طولی و در ضلع جنوبی محوطه قرار گرفته و حاوی پنجره های مشبک (ارسی) و شیشه های رنگین می باشد. درِ ورودی مجلل شامل سردر زیبا که با کاشی کاری های مُعرّق و نقوش اسلیمی تزیین گردیده است. در دو طرف گنبدخانه (شبستان اصلی) شبستان های شرقی و غربی قرار گرفته اند که آن ها نیز دارای محراب های مرمرین می باشند. هر سه محراب در اصفهان ساخته شده و سپس به ایروان منتقل و در مسجد کبود نصب شده اند که حاوی آیاتی از قرآن مجید می باشند. گنبد عظیم مسجد، گنبدی آجری با رنگ آبی آسمانیست که عظمتی خیره کننده و سرشار از شادابی به مسجد داده است و القا کننده احاطه آسمان آبی بر زمین خاکی می باشد. در قسمت انتهایی گنبد، دوازده پنجره کوچک تعبیه شده که برای نورگیری و تلطیف هوا نقش موثری دارد. وجود دوازده پنجره نیز یادآور تاثیر امامان شیعه در زندگی مردم این ناحیه است. در شمالی ترین نقطه مسجد، حسینیه وجود داشته که چندین دهه قبل در اثر زلزله فرو ریخته و اکنون از عکس های قدیمی می توان به نوع بنا و چگونگی کاشی کاری های آن پی برد. حسینیه مسجد کبود ایروان در سال ۱۹۹۰به طور کامل تعمیر گردید و بخشی از دیوار قدیمی باقی مانده از زلزله نیز در آن بنا ترمیم شده که این قسمت نشان از قدمت بنا می دهد و ابعاد آن ۹در ۶۶ متر است. این مجتمع دارای چند در ورودی بوده که اکنون سه در آن باقی مانده است. در اصلی در ضلع جنوب شرقی مسجد قرار دارد که پس از عبور از یک راهرو نسبتاً طولانی با سقف طاق ضربی، وارد محوطه مسجد می شود. این در که هم اکنون نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد مستقیماً به میدان و بازار قدیمی شهر باز می شده است. مناره سر به فلک کشیده مسجد با آجرهای لعابی و پایه سنگی در همین قسمت قرار دارد و ارتفاع آن بیست وچهار متر است. اگر چه انحراف هفت درجه ای بنا ذهن هر بیننده ای را به خطر فروپاشی آن جلب می کند اما این مناره بسیار مستحکم بوده و درجه انحراف آن بر اساس آخرین بررسی از سوی معماران و مهندسین در سال ۲۰۱۱ تغییر نکرده است. حجره ها محل برگزاری کلاسهای دروس علوم دینی و نیز مکانی برای اقامت طلابی بوده که از مناطق دور برای تحصیل علوم دینی به این مسجد و مدرسه مراجعه میکردند و نیز محلی برای نشیمن مراجعین و نمازگزاران، تا خستگی کار روزانه را از تن به در کنند. روند بازسازی، احيا و نگهداري مسجد در تاریخ ۱۶ بهمن ۱۳۷۰ (۱۵ فوریه ۱۹۹۲) توافقنامه ای فی ما بین بنیاد مستضعفان و جانبازان انقلاب اسلامی ایران و رییس کمیته اجرایی شورای شهر ایروان امضا شد که بر مبنای آن بازسازی و ترمیم مسجد مذکور به جمهوری اسلامی ایران سپرده شد. مسجد در دو مرحله طی سالهای ۱۹۹۴ و ۲۰۱۰ با کوشش فراوان مورد باز سازی و تعمیر کلی واقع شده است. فعاليت هاي فرهنگي در مسجد جامع ايروان از جــملـــه فعـاليت های فرهنگی انجام شده در مسجد جامع ایروان مــیتوان از برگزاری منظم نماز جماعت، اجرای مراسم های مختلف مذهبی، فعالیت مرکز دارالقرآن مسجد جامع کبود ایروان، مرکز مشاوره، كلاس های آموزش زبان فارسی، نمايشگاه دائمی عكس و صنایع دستی، سالن اجتماعات، كتابخانه و مرکز اینترنت و نیز تاسیس سایت اطلاع رسانی مسجد جامع کبود ايروان به نشانی WWW.YEREVANMASJED.IR نام برد.